วันอังคารที่ 29 กันยายน พ.ศ. 2552

จิตวิทยาทั่วไป : แนวคิิดจิตวิเคราะห์ (Psychoanalytic approach)


Sigmund Freud
(1856-1939)
บิดาจิตวิเคราะห์

แนวคิดจิตวิเคราะห์ (Psychoanalytic approach)

    สรุปโดยภาพรวมแนวคิดนี้พยายามอธิบายและศึกษาพฤติกรรมของมนุษย์ในแง่
  1. บุคคลได้รับผลกระทบจากสิ่งแวดล้อมที่เป็นกายภาพ สังคม และวัฒนธรรม
  2. ประสบการณ์ในอดีตมีผลต่อพฤติกรรมปัจจุบันและอนาคต โดยเน้นว่าประสบการณ์วัยเด็กมีอิทธิพลต่อพฤติกรรมต่างๆในวัยผู้ใหญ่ทั้งทางบวกและลบอย่างยากที่จะเปลี่ยนแปลงได้
  3. ประสบการณ์จิตใต้สำนึก ควบคุมและบงการพฤติกรรมของบุคคล
  4. การพัฒนาการของมนุษย์มีขั้นตอนพัฒนา ไม่มีการข้ามขั้น ทุกขั้นตอนมีความสำคัญ (Critical Period) จะส่งผลในแง่ลบ (มากน้อยแล้วแต่บุคคล) ต่อพัฒนาการและบุคลิกภาพในช่วงวัยนั้นและในขั้นถัดๆไป (พัฒนาการทางบุคลิกภาพตามแนวคิดนี้มีทั้งหมด 5 ขั้น ......โปรดติดตาม)
  5. ให้คำอธิบบายพฟติกรรมที่ไร้เหตุผล และที่เบี่ยงเบนจากปกติ ได้ค่อนข้างชัดเจน
  6. ได้ข้อมูลส่วนใหญ่จากการศึกษาบุคคลที่มีปัญหาทางอารมณ์ ทางความคิด และบุคลิกภาพ



วัตถุประสงค์หลักของการศึกษาจิตวิทยา

  การศึกษาพฤติกรรมมนุษ์ในแง่มุมต่างๆ มีวัตถุประสงค์หลักอยู่ 3 ประการ ได้แก่
  1. เพื่ออธิบายหรือเข้าใจ พฤติกรรมของบุคคลและสังคม
  2. เพื่อทำนายพฤติกรรมของบุคคลและสังคม
  3. เพื่อควบคุมพฤิกรรมของบุคคลและสังคม




จิตวิทยาบุคลิกภาพ (ทฤษฎี) : SQ และ จริต 6



เชาวน์จิตอัจฉริยะ หรือ ความฉลาดทางจิตวิญญาณ (Spiritual Intelligence : SQ)
          คนส่วนใหญ่รู้จัก EQ (Emotional Quotation) กันมากและวันนี้เรามารู้จัก SQ กันค่ะ
          SQ เกี่ยวข้องกับความหมายและคุณค่าของชีวิต เป็นแง่มุมของการใช้ชีวิตให้เกิดคุณค่าและความหมายตามวิถีทางแต่ละคน เพราะแต่ละคนจะเกิดมาพร้อมลักษณะพื้นฐานทางจิตที่ไม่เหมือนกันนั่นคือ เราไม่ได้เกิดมาพื่อจะกระทำหรือบรรลุในสิ่งเดียวกัน ดังนั้นแต่ละคนจึงมีแรงขับทางจิตวิญญาณ (spiritual impulse) จากภายในคนละแบบ ทำให้เส้นทางชีวิตที่มี “คุณค่าและความหมาย” ของแต่ละคนแตกต่างกันไป และความฉลาดทางจิตวิญญาณจะเป็นรากฐานสำคัญยิ่งที่จะบ่งชี้ว่ามนุษย์คนนั้นจะใช้ IQ และ EQ ได้อย่างสร้างสรรค์และมีประสิทธิภาพเพียงใด สุดท้ายทั้งสองสรุปว่านี่คือความฉลาดขั้นสุดยอด
         แนวความคิดเรื่อง SQ ความฉลาดชนิดนี้ได้เข้ามาเติมเต็มความฉลาดสองประเภทก่อนหน้าให้สมบูรณ์ในที่สุดและได้โซอาร์ และ มาร์แชล (Danah Zohar และ Ian Marshall คือ ผู้ที่นำทฤษฎีควอนตัมฟิสิกส์มาผนวกเข้ากับการทำความเข้าใจจิตสำนึกมนุษย์ ระบบสังคมและองค์กร อีกทั้งยังได้รับการกล่าวขวัญว่าจะเป็นหนึ่งในกูรูคนสำคัญด้านการบริหาร จัดการในยุคต่อไปอีกด้วย ) ใช้ดอกบัว 6 กลีบ เป็นสัญลักษณ์แทน ตัวตนของบุคคล (Self) ที่เป็นแหล่งพลังทั้งหมดของบุคคล ที่ก่อให้เกิด
  1. จินตนาการ
  2. ความคิดสร้างสรรค์
  3. ความเข้าใจในความหมายและคุณค่าของชีวิต
โซอาร์และมาร์แชลยังได้แบ่งดอกบัวออกเป็น 3 ชั้น
  • ชั้นนอก(ชั้นกลีบบัวทั้ง 6 กลีบ) หมายถึง อัตตา หรือ ego ของบุคคล (บอกลักษณะของบุคคลทั้ง 5 แบบ)
  • ชั้นกลาง(อยู่ระหว่างกลีบบัวและเกสรดอกบัว หมายถึง แรงจูงใจหรือแรงขับที่ทำให้เกิดลักษณะบุคลิกภาพในแต่ละแบบขึ้น
  • ชั้นใน(ชั้นเกสรดอกบัว) หมายถึง ตัวตนของบุคคล (Self)

ระดับชั้นของอัตตา (Ego)

อัตตา (Ego) ของบุคคลมีลักษณะดังต่อไปนี้
  1. พัฒนาขึ้นมาเป็นลำดับสุดท้าย
  2. มีเหตุผลที่สุด
  3. มีส่วนเกี่ยวข้องกับการทำงานอย่างเป็นลำดับขั้นของทางเดินประสท และโปรแกรมสมอง
  4. บุคคลใช้ในการเรียนรู้ในการเผชิญและแสดงออกมาต่อคนอื่นและสถานการณ์ต่างๆ
  5. เป็นหน้ากากที่แสดงถึงบทบาทในชีวิตของบุคคลนั้น
  6. เป็นส่วนหนึ่งของตัวตนของบุคคลที่พร้อมจะแสดงในสิ่งที่บุคคลเชื่อว่าเขาเป็นเช่นนั้น
  7. ประกอบด้วยบุคลิกภาพ 6 แบบ (J.L. Holland:American Psychologist) โดยมีพื้นฐานความสนใจและความสามารถของบุคคล




วันจันทร์ที่ 28 กันยายน พ.ศ. 2552

จิตวิทยาทั่วไป : แนะนำจิตวิทยา2 ตอน แนวคิดจิตวิทยา

    ครั้งก่อนได้แนะนำคราวๆเกี่ยวกับความหมายของจิตวิทยาให้ได้รู้จักไปแล้ว วันนี้เรามาทำความรู้จักกับแนวคิดของจิตวิทยาที่สำคัญในปัจจุบันกัน ซึ่งมีหลากหลายแนวคิดมากๆ เนื่องจากถ้าจะต้องให้อธิบายพฤติกรรมของใครคนใดคนหนึ่งเราคงไม่สามารถนำเอาทฤษฎีใดทฤษฎีหนึ่งไปอธิบายทุกพฤติกรรมได้ นักจิตวิทยาปัจจุบันเองก็พยายามอธิบายพฤติกรรมต่างๆของมนุษย์จากมุมมองหลายด้าน (Eclectic approaches) และหลายแนวคิดเช่นกัน


แนวคิดจิตวิทยาที่สำคัญมีดังต่อไปนี้
  1. แนวคิดจิตวิเคราะห์ (Psychoanalytic approach)
  2. แนวคิดพฤติกรรมนิยม (Behavioral appoach)
  3. แนวคิดมนุษย์นิยม (Humanistic appoach)
  4. แนวคิดเชิงรู้คิด (Cognitive appoach)
  5. แนวคิดด้านการประมวลข้อมูลข่าวสาร (Information processing model)
  6. แนวคิดเชิงประสาทและชีวภาพ (Neurobiological approach)
ครั้งหน้าเราจะเจาะลึกในแต่ละแนวคิดกันนะค่ะ




วันเสาร์ที่ 26 กันยายน พ.ศ. 2552

จิตวิทยาทั่วไป : แนะนำจิตวิทยา1

จิตวิทยา-ความหมาย
     ถ้าพูดถึงจิตวิทยา คุณอยากให้คำนิยามของคำๆนี้ว่ายังไง?
     หลายคนบอกว่ามันคือ การอ่านใจคน การรู้ความคิดผู้อื่น การสะกดจิต หรือแม้กระทั่งการควบคุมคนอื่น แต่สำหรับวงการจิตวิทยาแล้ว ได้ให้ความหมายไว้หลายแบบ โดยแบ่งความหมายเป็นยุคๆ ดังนี้
ยุคแรกของจิตวิทยาให้ความหมายคำนี้ว่าเป็น "การศึกษากระบวนการทำงานของจิต" (Mental activites)
ต้นศตวรรษที่ 20 (ช่วงปี 1930-1960)นักจิตวิทยากลุ่มพฤติกรรมนิยม (Behaviorism) บอกว่า จิตวิทยาคือ "การศึกษาพฤติกรรมทั้งมนุษย์และสัตว์อื่น ( กลุ่มนี้ทำการทดลองพฤติกรรมกับสัตว์เพื่อนำพฤติกรรมดังกล่าวมาอธิบายมนุษย์ จึงถือว่า พฤติกรรมของสัตว์เป็นเรื่องที่น่าศึกษา)  ปัจจุบัน จิตวิทยา ได้มีความหมายว่าคือ "ศาสตร์ที่ศึกษาทั้งพฤติกรรมและกระบวนการทางจิตต ด้วยระบบวิธีเชิงวิทยาศาสตร์ (The scientific study of behavior and mental processes) ด้วยความหมายนี้จึงทำให้จิตวิทยาเป็นที่ยอมรับมากขึ้น
      ศาสตร์จิตวิทยา เป็นองค์รวมความรู้ที่มีแนวร่วมระหว่างศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์ จึงไม่น่าแปลกใจเลยที่ทุกวันนี้ จิตวิทยาจะมีส่วนเข้าไปเกี่ยวข้องในทุกแวดวงสาขาวิชา อาชีพ และยังเป็นเรื่องที่คนไทยเองก็หันมาให้ความสนใจกันมากขึ้นอีกด้วย







วันเสาร์ที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2552

คนขายของ.....ขายของไม่ได้

เปิดร้านขายบรรจุภัณฑ์มาจะ 3 เดือนแหละ
ด้วยความไฟแรงของเด็กจบใหม่อย่างเรา แต่ทุนไม่มี ก็เลยจิ๊กเงินทุนที่บ้านมาลง......ชีวิตยิ่งกว่าแขวนอยู่บนเส้นด้ายมากๆ ตอนนี้ยังไม่เครียดเลยหาอะไรที่มีประโยชน์ทำ แล้วจะเป็นเรื่องอะไรต่อไปเรามาดูกัน