วันพุธที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2552

จิตวิทยาบุคลิกภาพ (ทฤษฎี) : พัฒนาบุคลิกภาพ แนวExistentialism (ต่อ)


ปัญหาของยุคสมัยใหม่ในมุมองของ Existentialism ทำให้เราสูญเสีย

  1. มนุษย์เสียความเป็นตัวของตัวเอง เพราะ กังวลและรู้สึกโดดเดี่ยวเมื่อไม่ได้อยู่ในกลุ่ม กลัวไม่ถูกยอมรับไม่เป็นที่ชื่นชอบ ทำให้เราห่างจากตัวของเราเองมากขึ้น
  2. มนุษย์พยายามแยกเหตุผลกับอารมณ์ออกจากกัน เพราะเห็นว่าอารมณ์เป็นสิ่งไม่ดี ซึ่งจริงๆแล้วเมื่อมีปัญหามนุษย์จำเป็นจะต้องใช้ทั้งสองสิ่งนี้ในการแก้ไขปัญหานั้น
  3. ด้วยความไม่แน่นอนของเศรษฐกิจและการเมืองทำให้มนุษย์สูญเสียความรุ้สึกว่าตนไร้คุณค่าและศักดิ์ศรี
  4. สูญเสียความสัมพันธ์กับธรรมชาติ
  5. สูญเสียความสัมพันธ์กับผู้อื่นอย่างมีวุฒิภาวะและความรัก 
        ความว่างเปล่าและความเหงา
        ความสูญเสียที่เกิดขึ้นกับมนุษย์เราทำให้เรามีความรู้สึกว่าตัวเองว่างเปล่าและมีความเหงาไม่มากก็น้อย เพราะเราเองก็ไม่รู้ว่าจะเกิดอะไรขึ้นกับชีวิต เราไม่สามารถควบคุมสถานการณ์ต่างๆรอบตัวได้เลย สิ่งที่เราทำได้จึงมีเพียงไม่กี่อย่างที่จะขจัดความรู้สึกดังกล่าวข้างต้น โดย
  1. จะต้องรู้จักจัดการกับตัวเองให้ได้ (Self-control) ใช้ทักษะและศักยภาพที่ตนมีในการควบคุมตัวเอง ปรับอารมณ์ของตัวเอง
  2. รู้จักดูแลเอาใจใส่ตัวเอง และผู้อื่น มีความรักให้กับคนรอบข้าง

         ดูเหมือนว่าแนวคิดทฤษฎี Existentialism จะไม่ได้มองเพียงแค่ตัวบุคคลที่สนใจเพียงคนเดียว แต่ยังสนใจความสัมพันธ์ทางกายและใจของคนรอบข้างด้วย เพราะเราไม่ได้เติบโตมาโดยลำพัง แต่พอเมื่อเราโตขึ้นเราจะต้องรู้จักมีวุฒิภาวะให้ได้(โดยแต่เดิมเชื่อว่าต้องมีการต่อต้านและปลดปล่อยตัวเองจากผู้ใหญ่ก่อนถึงจะมีวุฒิภาวะ)
          ปัจจุบันเชื่อว่า การเลี้ยงลูกแบบ Authoritative (การวางกฎเกณฑ์ที่ดี สอนด้วยเหตุผล ให้เสรีภาพตามสมควร) ลูกที่เติบโตมาก็สามารถมีวุฒิภาวะได้

          Rollo May ได้แบ่งพัฒนาการทางบุคลิกภาพไว้เป็น 4 ขั้นตอน
1.ขั้นตอนเด็ก
          เด็กจะไร้เดียงสาและไม่ตระหนักรู้ (Awareness) ในตนเอง
2.ขั้นต่อต้าน (Rebellion)
          เกิดขึ้นกับเด็กในช่วง 2 -3 ขวบ และ พบอีกครั้งในช่วงวัยรุ่น
3.ขั้นมีสติ (Ordinary consciousness of self)
          มีวุฒิภาวะ รู้จักเรียนรู้และยอมรับข้อผิดพลาดของตัวเองได้
4.ขั้นมีสติอย่างสร้างสรรค์ (Creative consciousness of self)
          มองเห็นความจริงอย่างกระจ่างแจ้ง คล้ายๆกับประสบการณ์ Peak Experience ของมาสโลว์ หรือ บรรลุธรรมของพระพุทธเจ้า (ในที่นี้ไม่ได้หมายถึงจุดสุดยอดทางธรรม แต่หมายถึง เรื่องบางอย่างที่เราสนใจ หรือ เรื่องที่เกิดขึ้นในชีวิต)


ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น